Pampalasa
| Ranggo | Bansa | 2010 | 2011 |
|---|---|---|---|
| 1 | Indya | 1,474,900 | 1,525,000 |
| 2 | Bangladesh | 128,517 | 139,775 |
| 3 | Turkiya | 107,000 | 113,783 |
| 4 | Tsina | 90,000 | 95,890 |
| 5 | Pakistan | 53,647 | 53,620 |
| 6 | Iran | 18,028 | 21,307 |
| 7 | Nepal | 20,360 | 20,905 |
| 8 | Kolombya | 16,998 | 19,378 |
| 9 | Etiyopiya | 27,122 | 17,905 |
| 10 | Sri Lanka | 8,293 | 8,438 |
| — | Mundo | 1,995,523 | 2,063,472 |
| Sanggunian: UN FAO[1] | |||
Sa sining-pagluluto, ang pampalasa (Ingles: spice) ay tuyong buto, bunga, ugat, banakal o kahit na anumang gawa sa gulay ginagamit nang may nalaang dami bilang panagdag para pampalasa, kulay, o isang pampatagal ng pagkain na pumapatay ng mga bakterya o tumutulong sa pagpigil sa pagtubo nito.[2]
Ginagamit ang mga rekado sa panggagamot, mga ritwal panrelihiyon, pampaganda, pabango o bilang pagkain bilang gulay. Halimbawa, ginagamit ang luyang-dilaw para pamapatagal ng pagkain; ang anis bilang pang-medisina; ang bawang bilang gulay. Sa ibang pagkakataon, may iba't-ibang silang pangalan. Kadalasang inuuri sila sa pampapalasa, butong pampalasa, ay mga kategoryang yerba.[3] Halimbawa, karaniwang ginagamit ang baynilya bilang sangkap sa pagmamanupaktura ng pabango.[4] Hindi tinuturing na pampalasa ang mga pampatamis mula sa halaman tulad ng asukal.
Sa kusina, may ibang ibig-sabihin ang mga damong-gamot o yerba sa mga rekado, na madahon, kulay luntian na halaman na ginagamit bilang panlasa. Maaaring gamitin ng hilaw ang mga yerbang tulad ng albahaka o oregano, at madalas na kinukutsilyo sa mas maliliit na piraso. Sa kabilang banda, pinapatuyo ang mga rekado at madalas na ginagawang pulbura. Maaaring gamiting bilang buo o bilang pulbura ang mga malilit na buto, tulad ng haras at buto ng mustasa.

Walang sapat na ebidensyang pangklinika upang ipahiwatig na nakakaapekto ang pagkain ng mga pampalasa sa kalusugan ng tao.[5]
Nag-aambag ang Indiya sa to 75% ng pandaigdigang produksyon ng pampalasa.[6] Sumasalim ito sa kalinangan nila sa pamamagitan ng kanilang lutuin. Sa kasaysayan, umunlad ang kalakalan ng pampalasa sa buong subkontinenteng Indiyo gayon din sa Silangang Asya at Gitnang Silangan. Ang pangangailangan ng Europa para sa mga pampalasa ang isa sa mga kadahilanang pang-ekonomiya at pangkalinangan na himimok sa eksplorasyon noong maagang makabagong panahon.
Mga sanggunian
- ↑ "Production of Spice by countries" (sa wikang Ingles). UN Food & Agriculture Organization. 2011. Inarkibo mula sa orihinal noong Hulyo 13, 2011. Nakuha noong Disyembre 20, 2013.
- ↑ "Food Bacteria-Spice Survey Shows Why Some Cultures Like It Hot". ScienceDaily (sa wikang Ingles). 5 Marso 1998.
- ↑ "Spice and herb | Types, Uses, & Facts | Britannica". www.britannica.com (sa wikang Ingles). 2024-03-08. Nakuha noong 2024-04-09.
- ↑ Ahmad, Hafsa; Khera, Rasheed Ahmad; Hanif, Muhammad Asif; Ayub, Muhammad Adnan; Jilani, Muhammad Idrees (2020). "Vanilla". Medicinal Plants of South Asia (sa wikang Ingles). pp. 657–669. doi:10.1016/B978-0-08-102659-5.00048-3. ISBN 978-0-08-102659-5. S2CID 241855294.
- ↑ Vázquez-Fresno, Rosa; Rosana, Albert Remus R.; Sajed, Tanvir; atbp. (22 Mayo 2019). "Herbs and Spices - Biomarkers of Intake Based on Human Intervention Studies – A Systematic Review". Genes and Nutrition (sa wikang Ingles). 14 (18): 18. doi:10.1186/s12263-019-0636-8. PMC 6532192. PMID 31143299.
- ↑ "Spices Board". www.indianspices.com (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2024-07-20.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.