Tork, kilasan, momen atau momen daya (simbol: ${\displaystyle {\boldsymbol {\tau }}}$ atau τ) ialah kuantiti daya pusingan atau putaran yang dikenakan ke atas sesuatu tuas hasil putaran objek berpusatkan suatu paksi,^[1][2] fulkrum, atau pangsi yang mana arah kilasan ini mengikut arah daya yang dikenakan terhadap objek yang beredar.^[2] Jika daya itu menarik atau menolak, tork boleh dianggap sebagai satu piuhan kepada objek. Ia adalah kuantiti vektor (bentuk diungkapkan: ${\displaystyle {\vec {\tau }}\,}$)^[2] menggunakan unit piawai Newton meter (N⋅m).^[3][4]

Secara matematiknya, tork dapat ditakrifkan sebagai hasil darab silang bagi jarak/panjang lengan tuas dengan daya, yang menyebabkan putaran.

Konsep tork, juga dikenali sebagai momen atau ganding, berasal dari kajian Archimedes terhadap tuas. Analog putaran bagi daya, jisim dan pecutan adalah tork, momen inersia dan pecutan sudut.

Tork ialah hasil darab silang antara jejari pusingan dan daya, iaitu

${\displaystyle {\vec {\tau }}={\vec {r}}\times {\vec {F}}\,}$

dimana

${\displaystyle {\vec {r}}\,}$ ialah jejari pusingan atau jarak diantara titik dimana daya dikenakan dengan titik pusingan

${\displaystyle {\vec {F}}\,}$ ialah daya yang dikenakan

Maka magnitud bagi tork ialah

${\displaystyle \tau =rFsin(\phi )\,}$

dimana ${\displaystyle \phi \,}$ ialah sudut antara Daya ${\displaystyle F\,}$ dan jejari ${\displaystyle r\,}$.

Mengikut Hukum Newton Kedua, daya ialah hasil darab antara jisim dan pecutan:

${\displaystyle F=ma\,}$

jika daya dan jejari berserenjang maka,

${\displaystyle \tau =Fr=mar=mr^{2}\alpha =I\alpha \,}$

maka jumlah tork ialah

${\displaystyle \sum \tau _{z}=I\alpha _{z}\,}$

dimana

${\displaystyle \alpha \,}$ ialah pecutan sudut

${\displaystyle I\,}$ ialah momen inersia

Jumlah tork juga adalah bersamaan dengan kadar perubahan momentum sudut

${\displaystyle \sum \tau ={\frac {dL}{dt}}\,}$

Untuk rencana lanjutan lihat kerja

kerja yang dilakukan oleh torque ialah:

${\displaystyle W=\int _{\theta _{1}}^{\theta _{2}}\tau _{z}d\theta \,}$

maka, jika tork adalah pemalar kerja ialah

${\displaystyle W=\tau _{z}(\theta _{2}-\theta _{1})=\tau \Delta \theta \,}$

Kuasa bagi tork ialah

${\displaystyle P=\tau _{z}\omega _{z}\,}$

• Kinematik sudut