Metamonad
Giardia lamblia, a parasitic diplomonad
Pengelasan saintifik
Domain:	Eukaryota
(tanpa pangkat):	Excavata
Filum:	Metamonada Grassé 1952 emend. Cavalier-Smith 2003
Classes & orders
Anaeramoebidae[1] Parabasalia Trichonymphea Trichomonadea Anaeromonada Anaeromonadea Fornicata Carpediemonadida Retortamonadida Diplomonadida
Sinonim[2]
?Archezoa Centrosomea Chatton Villeneuve 1937 Metamonadina Grassé 1952 Polymastigota Butschli 1884 Tetramastigota Hulsmann & Hausmann 1994

Metamonad merupakan kumpulan besar flagelat amitokondriat mikroskopik eukariot. Komposisi mereka belum sepenuhnya ditentukan, tetapi mereka termasuk retortamonad, diplomonad, dan mungkin juga parabasalid dan oxymonad. Keempat-empat kumpulan ini adalah organisma anaerob (banyak merupakan anaerob aerotoleran), kebanyakannya berlaku sebagai symbiot atau parasit haiwan, seperti yang terjadi dengan Giardia lamblia yang menyebabkan cirit-birit pada mamalia.^[2]

Beberapa parabasalid dan oxymonad ditemui dalam usus rayap, dan memainkan peranan penting dalam mencernakan selulosa yang terdapat dalam kayu. Beberapa metamonad lain adalah parasit.

Flagelat ini tidak biasa kerana tidak mempunyai mitokondria. Pada mulanya, mereka dianggap antara yang paling primitif di kalangan eukariota, yang berbeza dari yang lain sebelum mitokondria muncul. Namun, sekarang diketahui bahawa mereka telah kehilangan mitokondria secara sekunder, dan masih mempunyai kedua-dua organela dan gen nuklear yang berasal daripada mereka. Sisa-sisa mitokondria termasuk hidrogenosom, yang menghasilkan hidrogen, dan struktur kecil yang dipanggil mitosom.

Kini kelihatan Metamonada, bersama-sama dengan Malawimonas, adalah klad saudara bagi Podiata.^[3]

Kumpulan-kumpulan ini bersatu dengan mempunyai flagela atau badan pangkal dalam kumpulan empat yang khas, yang sering dikaitkan dengan nukleus, membentuk struktur yang dipanggil kariomastigont. Selain itu, genus Carpediemonas dan Trimastix kini diketahui sebagai saudara rapat garis retortamonad-diplomonad dan oxymonad, masing-masing. Kedua-duanya hidup bebas dan amitokondria.