Sonoreco
En fonetiko, sonoreco celas la sonriĉecon kaj relativan laŭtecon de parolsonoj. La plej malferma vokalo [a] estas la plej sonora dum la senvoĉaj plozivoj troviĝas je la malsupra fino de la skalo de sonoreco. Laŭ ilia sonoreco oni dividas la parolsonojn en sonorantojn kaj obstruentojn.
Skalo de sonoreco
La ciferaj valoroj en tiu ĉi tabelo estas nur ordigaj. Ili ne reprezentas normon.
| Valoro | Parolsono | Klaso (1) | Klaso (2) |
|---|---|---|---|
| 7 | Vokalo malfermita | Sonoranto | Vokalo |
| 6 | Vokalo fermita | ||
| 5 | Likvido | Konsonanto | |
| 4 | Nazalo | ||
| 3 | Frikativo | Obstruento | |
| 2 | Afrikato | ||
| 1 | Plozivo |
La nocion "sonoreco" (germane Schallfülle) enkondukis Eduard Sievers (1881) en sia priskribo de la strukturo de silaboj, precipe de ties fonotakso. La ideo estas, ke la sonoreco ene de silabo unue altiĝas, atingas maksimumon en la kerno de la silabo, kaj post tiu malaltiĝas. En tiu kunligo oni ankaŭ parolas pri hierarkio de sonoreco.
Problemo estas, ke en kelkaj lingvoj, ankaŭ en esperanto, ekzistas silaboj en kiuj frikativo staras je la malĝusta flanko de plozivo. Senvoĉaj frikativoj kiel [s] kaj [ʃ] estas pli laŭtaj ol senvoĉaj plozivoj kiel [p], [t] kaj [k], kaj devus laŭ la principo de Sievers nur aperi pli proksime al la silaba kerno. Laŭ tiu principo vortoj kiel /tselo/ kaj /tʃelo/ estus en ordo, sed /stelo/ kaj /ʃtelo/ estus anomaliaj, iel pli ol dusilabaj.
Vidu ankaŭ
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.