Esivo
Esivo (el latina esse = „esti“) estas kazo en Finn-ugra lingvaro, kiu esprimas staton.
En la germana la esivo respondas ĉiam al la vorto „als“ en esprimoj kiel ekz. „als Lehrer“ ("kiel instruisto").
Finne
En la Finna lingvo la esivo havas la finaĵon -na resp. -nä, ekz. lapsena = „kiel infano“. La finaĵo en pluralo estas -ina/-inä/-eina,-einä. La finaĵo varias laŭ la vokala harmonio. Ĉe vortoj kun konsonanta alterno (germane Stufenwechsel) estas uzata la „forta“ ŝtupo. Ekzemploj:
- kiss/-ana, kiss/-oina
- koir/-ana, koir/-ina
- lehm/-änä, lehm/-inä
Esivo ankaŭ tre ofte tempe estas uzata, antaŭ ĉio ĉe semajntagoj, ekz.: Tulen perjantaina. = „Mi venas vendrede.“
Estone
En la Estona lingvo la finaĵo estas -na resp. en pluralo -tena abo -dena, ekz. müüjana = „kiel vendisto“
Samea
En la Samea lingvo la esivo havas la finaĵon -n, ĉe kiu ne estas distingata inter singularo kaj pluralo. En vortoj kun konsonanta alterno la esivo havas la saman ŝtupon kiel la nominativo en singularo.
Ekzemplo: Son lea isidin dálus. = „Li estas kamparano sur korto.“ (laŭvorte.: „kiel kamparano“)
Hungare
La Hungara lingvo konas du formojn de la esivo [1] [2] [3]. Ambaŭ formoj estas en la ĉiutaga lingvo eĉ maloftaj kaj troviĝas normale nur en la skriba formo (literatura).
Esivo modala
Esivo modala estas formata per la sufikso -ul aŭ -ül. Ĝi estas laŭvorte komprenebla kiel „wie“ aŭ „als“ (esperante "kiel"). Ekzemploj:
- barátjául fogad = „akceptas kiel amikon“ (t.e., ne devas esti iu amiko)
- fivérül szeret = „amas kiel fraton“ (ankaŭ se li tio ne estas)
- kutyául érzi magát = „sentas sin kiel hundo“ (kvankam li evidente ne estas hundo)
- hajóul = „kiel ŝipo“
- például = „kiel ekzemplo“
Esivo formala
Esivo formala estas formata per la sufikso -ként. Ĝi signifas germane tiel kiel „als“ (kiel). Kiel:
- tanárként dolgozik = „laboras kiel instruisto“ (t.e., li estas en ĉi tiu momento instruisto)
- orvosságként bevette = „manĝis/prenis kiel medikamenton“ (t.e. tiel multe kiel, ĝi estas medikamento)
- elsőként = „kiel unua“
Noto
Fontoj
- Kauderwelsch Band 15, Finnisch Wort für Wort, 2002, ISBN 3-89416-014-4, paĝoj 32 – 33
- Dr. Richard Semrau: Langenscheidts Praktisches Lehrbuch Finnisch, 1995, ISBN 3-468-26140-3, p. 117
- Kauderwelsch Band 55, Estnisch Wort für Wort, 2002, ISBN 3-89416-245-7, p. 51
- Hans-Hermann Bartens: Lehrbuch der samischen (lappischen) Sprache, Helmut Buske Verlag, Hamburg 1989, ISBN 3-87118-885-9, paĝoj 118 – 121, 131 – 133, 511
| ||||||
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.