Rad
E Rad isch e schiibeförmige Geegestand mit ere Kontur, wo im Idealfall kräisförmig isch und eso glaageret isch, ass er sich um si Sümmetriiaggse cha dräije. Si Erfindig und Verwändig an Chare oder Wääge isch en Eräignis gsi, wo für d Entwigglig vo dr technische Kultur in dr Vorzit wichdig isch.
Si wääsentlig Vordäil isch ass es uf em Undergrund rollt. Riibig git s nume no in de gschmiirte Laager. Dr Rollwiderstand uf festem, drochnigem Bode und dr Gläitwiderstand in de Laager si zämme wääsentlig chliiner as dr Gläitwiderstand wemm mä e Last uf drochnigem Boode wurd schlepfe oder uf eme Schlitte dranspordiere. Au se Materialabriib isch chliiner as bim Schlepfe. Faarzüüg mit Reeder und Zugdier si zum Dransbortmiddel für Laste und Persone in vile Däil vo dr Wält worde, wo guet verfüegbar und langlääbig gsi isch.
Scho in dr Bronsezit isch s Rad vo dr Schiibe zum liichtere Spiicherad witerentwigglet worde. D Spiicheform isch entstande, wo mä Däil vo dr Schiibe zwüsche dr Nabe und em Radchranz zringsume, wo für d Funkzion vom Rag nit nöötig gsi si, wäggnoo het.
Mäistens zelt mä zu de äifache Maschineelimänt nume e Rad, wo sich dräit wien e Handrad oder e Länkrad, und nit äins, wo rollt. E Faarzüügrad wird hüte as e komplexers technischs Baudäil oder e komplexers Maschinenelimänt bezäichnet.
Dr Name Rad isch mit em latiinische rota und em Sanskrit-Wort für dr indisch Waage ratha verwandt.
Litratuur
- M. Fansa, S. Burmeister (Hrsg.): Rad und Wagen, 2004 ISBN 3-8053-3322-6
- Köninger u. a. (Hrsg.) 2001: Schleife, Schlitten, Rad und Wagen, Schriftenreihe Hemmenhofener Skripte, Janus-Verlag, Freiburg i. Br. 2002 ISSN 1437-8620
- Veronika R. Meyer, Marcel Halbeisen: Nur scheinbar ein Paradox: Warum gibt es in der Natur keine Räder? Biologie in unserer Zeit 36 (2), S. 120–123 (2006), ISSN 0045-205X
- Jürgen E. Walkowitz: Logistik im Neolithikum und Chalcolithikum. In: Varia neolithica IV, 2006, ISBN 3-937517-43-X
Weblingg
Commons: Reeder – Sammlig vo Multimediadateie
|
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Rad“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde. |
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.