Radstadt
komunumo de Aŭstrio loĝloko kun urborajtoj kaj privilegioj vd
Blazono
Administrado
Poŝtkodo	5550
En TTT	Oficiala retejo [+]
Demografio
Loĝantaro	4 823  (2018) [+]
Loĝdenso	79 loĝ./km²
Geografio
Geografia situo	47° 23′ N, 13° 28′ O (mapo)47.38333333333313.466666666667Koordinatoj: 47° 23′ N, 13° 28′ O (mapo) [+]
Alto	858 m [+]
Areo	60,82 km² (6 082 ha) [+]
Horzono	UTC+01:00 [+]
DEC Situo de Radstadt
DEC Situo de Radstadt
Alia projekto
Vikimedia Komunejo Radstadt [+]
v • d • r

Radstadt [RA:Tŝtat] estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Salcburgio kaj al la distrikto St. Johann im Pongau (germane Bezirk St. Johann im Pongau aŭ simple Pongau). Komence de la jaro 2018 en la komunumo vivis 4 823 loĝantoj.

La regiono ĉirkaŭ Radstadt estis jam loĝata en la 4-a jarcento a.K. dum la tempo de la keltoj. Poste, ĉe la plej grava norda-suda konekto inter Salcburgo kaj Aquileia troviĝis romana setlejo. En la 7-a jarcento komenciĝis la setlado fare de la bavaroj. La nomo de la loko estas menciita en 1074 kiel Rastat (laŭlitere ripozejo, paŭzloko por veturigistoj); en 1092 oni konis la version Radestat. El tiu setlejo finfine estiĝis Altenmarkt kaj pli malfrue Radstadt, kiu havis strategian gravecon kiel limfortikaĵo: tiel ke la rajtoj de la pli maljuna Altenmarkt iom post iom transiris al Radstadt.

La urbiĝo la 27-an de julio 1289 fare de la Salzburga ĉefepiskopo Rudolf von Hohenegg kaj la sinteno dum la kamparanaj militoj 1525/26 (la loko rezistis al kvin miloj da ribeluloj sub la gvidado de Michael Gaismair) alportis al la urbo diversajn liberecojn, i.a. propran civitanan gardon. En 1527 Radstadt ricevis pro sia lojaleco de ĉefepiskopo Lang grandan liberec-leteron kaj la honortitolon la ĉiam fidela. Kiel punkompensola sieĝintoj devis konstrui la tri rondajn angulturojn por plibonigi la defendon. En Radstadt en 1528 estis senkapigita Georg Scherer, kiu mortis kiel evangelia martiro.

En la jaroj 1731/32, pro ĉefepiskopa elmigra edikto, pli ol 3000 protestantoj devis elmigri, multaj el ili al Orienta Prusio. Komence de la 19-a jarcento aŭstraj, bavaraj kaj francaj okupacdoj sekvis ĝis Salcburgio fariĝis memstara aŭstria kronlando en 1849/50. De 1875 troviĝas stacidomo en Radstadt ĉe fervoja linio inter Bischofshofen kaj Selzthal.

Superregiona atenton akiris en la 1920-aj jaroj la prezentadoj sur subĉiela scenejo de la Komedio pri la Lasta Juĝo kiun remalkovris en Filzmoos Matthias Jäger kaj prilaboris Alois Außerer. En 1938 la komunumoj Radstadt-urbo kaj Radstadt-lando estis kunigitaj.

• Georg Scherer, protestantisma martiro
• Johann Georg Mohr, skulptisto
• Johann Kirchner, politikisto
• Károly Alexa, hungara kritikisto

• Kastelo Lerchen
• Preĝejo Ĉielenpreno de Mario, katolika
• Preĝejo Repaciĝo, protestantisma

• https://www.radstadt.at/ Oficiala retejo (germane)

v • d • r urbaj kaj neurbaj komunumoj en la distrikto St. Johann im Pongau de  Aŭstrio Altenmarkt im Pongau | Bad Gastein | Bad Hofgastein | Bischofshofen | Dorfgastein | Eben im Pongau | Filzmoos | Flachau | Forstau | Goldegg im Pongau | Großarl | Hüttau | Hüttschlag | Kleinarl | Mühlbach am Hochkönig | Pfarrwerfen | Radstadt | St. Johann im Pongau | St. Martin am Tennengebirge | St. Veit im Pongau | Schwarzach im Pongau | Untertauern | Wagrain | Werfen | Werfenweng

Ĉi tiu artikolo ankoraŭ estas ĝermo pri Aŭstrio. Helpu al Vikipedio plilongigi ĝin. Se jam ekzistas alilingva samtema artikolo pli disvolvita, traduku kaj aldonu el ĝi (menciante la fonton).